BDO Nederland gebruikt cookies en trackingtechnologieën om het browser-gebruik op onze site te verbeteren, gepersonaliseerde content te tonen en traffic te analyseren. Door het gebruik van onze website, stemt u in met het gebruik van functionele cookies. Door op onderstaande button te klikken, stemt u in met analytische cookies. Lees meer over ons cookiebeleid en privacybeleid.
Artikel:

Strikte voorwaarden ten aanzien van de btw-koepelvrijstelling

16 juli 2019

Koepelorganisaties van btw-ondernemers die vrijgestelde prestaties verrichten of niet-ondernemers kunnen onder strikte voorwaarden vrij van btw diensten verrichten aan hun leden. Uit een recente uitspraak van de Hoge Raad blijkt wederom een strikte uitlegging van een van de voorwaarden. Bovendien is recent een A-G-conclusie verschenen over prejudiciële vragen ten aanzien van de koepelvrijstelling. Als het Hof van Justitie deze conclusie volgt zijn in de toekomst wellicht meer voorwaarden verbonden aan de koepelvrijstelling.

De koepelvrijstelling in de btw

De koepelvrijstelling in de btw-wetgeving is gericht op samenwerking door btw-ondernemers die vrijgestelde prestaties verrichten en niet-ondernemers. Zou de koepelorganisatie btw moeten berekenen aan deze ondernemers en niet-ondernemers dan kunnen zij de btw niet in aftrek brengen. Deze btw vormt voor hen een kostenpost en dit zou aan de samenwerking in de weg kunnen staan. Daarom is in de btw-wetgeving bepaald dat onder voorwaarden een vrijstelling geldt voor de diensten die de koepelorganisatie aan haar leden verricht. Een van de voorwaarden is dat de koepelorganisatie aan de leden slechts terugbetaling van hun aandeel in de gezamenlijke uitgaven mag vragen. Er mag dus zeker geen winstopslag worden berekend.

Hoge Raad - doorberekening van het aandeel in de gezamenlijke uitgaven

Op 12 juli jl. deed de Hoge Raad uitspraak in een zaak waarin een artsenfederatie tegen vergoeding artsen en medisch specialisten registreert in voor de desbetreffende beroepsgroep ingestelde registers. De vergoeding die hiervoor wordt betaald is een vaste vergoeding.

De Hoge Raad bevestigt de uitspraak van Hof Arnhem-Leeuwarden dat de koepelvrijstelling alleen kan worden toegepast wanneer het precieze aandeel van de leden in de gezamenlijke kosten wordt doorberekend. Omdat in dit geval met vaste vergoedingen werd gewerkt, is dat niet het geval.

Ook op andere punten stond de koepelvrijstelling ter discussie. Hieraan komt de Hoge Raad niet meer toe, omdat aan alle voorwaarden voor de koepelvrijstelling (cumulatief) moet zijn voldaan.

A-G – prestaties aan derden

Ook bij het Hof van Justitie ligt een zaak voor over toepassing van de koepelvrijstelling. In deze zaak gaat het om de vraag of de koepelvrijstelling vervalt voor prestaties aan de leden wanneer de koepelorganisatie ook prestaties aan niet-leden gaat verrichten.

Recent heeft de Advocaat-Generaal (A-G) in deze zaak advies uitgebracht aan het Hof van Justitie. Volgens de A-G kan de koepelorganisatie de vrijstelling blijven toepassen op diensten aan leden, ook wanneer zij prestaties aan niet-leden verricht. De A-G stelt wel twee aanvullende voorwaarden voor:

  1. Het aandeel van de diensten aan leden is groter dan het aandeel diensten dat aan niet-leden wordt verricht. De diensten aan niet-leden zijn residueel.
  2. De koepelorganisatie moet aantonen dat met de activiteit aan niet-leden technische efficiëntie wordt gediend, die in de toekomst ook aan de leden ten goede kan komen.

Als het Hof van Justitie dit advies volgt, betekent dit dat koepelorganisaties die ook prestaties aan niet-leden verrichten, zullen moeten kunnen bewijzen dat zij aan deze twee aanvullende voorwaarden voldoen.

Wat kunt u doen?

De koepelvrijstelling is al enige tijd voer voor discussie in de fiscale wereld en zal dat nog wel blijven. Zo kan de koepelvrijstelling in Nederland mogelijk in de toekomst niet meer worden toegepast door koepelorganisaties van bijvoorbeeld banken en verzekeraars in verband met eerdere uitspraken van het Hof van Justitie. Ook ligt er nog een zaak bij het Hof van Justitie die gaat over de vraag of de koepelvrijstelling ook in grensoverschrijdende verhoudingen (koepel in een ander land dan de leden gevestigd) kan worden toegepast. Uiteraard houden wij u op de hoogte van de ontwikkelingen.

Voor nu adviseren wij u in kaart te brengen of u de koepelvrijstelling terecht toepast en daarin eventuele (on)mogelijkheden voor de toekomst mee te nemen. Uiteraard zijn we u daarbij graag behulpzaam.

Meer informatie?

Uiteraard beantwoorden wij graag uw vragen naar aanleiding van dit nieuwsbericht. Neem hiervoor contact op met een van onze adviseurs.