BDO Nederland gebruikt cookies en trackingtechnologieën om het browser-gebruik op onze site te verbeteren, gepersonaliseerde content te tonen en traffic te analyseren. Door het gebruik van onze website, stemt u in met het gebruik van functionele cookies. Door op onderstaande button te klikken, stemt u in met analytische cookies. Lees meer over ons cookiebeleid en privacybeleid.
Artikel:

Digitale transformatie en de finance-functie: welk gesprek voeren de CFO en commissaris?

17 juni 2019

Als het om digitale transformatie van organisaties gaat, mag de finance-functie zeker niet worden overgeslagen. Marco Schilder, partner CFO Services bij BDO Advisory, helpt finance-functies van (multinationale) ondernemingen om zich verder te professionaliseren door het optimaliseren van hun processen, organisatie, finance-competenties, technologie en managementinformatie. In dit artikel gaat hij in op de impact van digitale transformatie voor de CFO en wat dit betekent voor de toezichtsrol van de commissaris. 

Finance spin in het web

Finance is van oudsher een soort spin in het web bij organisaties: uiteindelijk komt de gehele bedrijfsvoering tot uiting in de financiële informatie waarop een organisatie wordt aangestuurd. Door digitalisering verandert de traditionele rol van boekhouden en financieel rapporteren. Er wordt steeds meer data gegenereerd, ook op andere afdelingen. Finance heeft de kennis en kunde om de juistheid van de data te waarborgen en te duiden hoe je die data kunt analyseren en gebruiken voor het leveren van de juiste managementinformatie’, zegt Schilder.

Dat betekent een andere rol voor het vakgebied: ‘Waar finance eerst vooral de scorekeeper was van het budget en de kosten, genereert de functie ook steeds meer informatie die waardevoller is voor andere stafdiensten en de business. Deze informatie kan bijvoorbeeld worden gebruikt om de impact van een bepaalde strategische koers te analyseren en vervolgens te meten in hoeverre de organisatie in staat is de strategische doelstellingen te realiseren. Finance wordt zo eigenlijk steeds meer verweven met data-science’.

Digitale transformatie betekent dan ook dat de rol van de financial verandert. Schilder: ‘Waar vroeger de nadruk lag op het cijfermatige, wordt het nu belangrijker voor de financial om kennis van de business te hebben. Bijvoorbeeld: blijkt uit bepaalde informatie dat we inzetten op de juiste product-marktcombinaties? Of dat er beter in iets anders geïnvesteerd kan worden? Daarnaast moet de financial de boodschap ook overtuigend over kunnen brengen naar de gebruiker. Soft skills zoals communicatie- , presentatie- en adviescompetenties worden daarom steeds belangrijker.’

Het belang van integere data

De voordelen van het inzetten op digitale transformatie worden vaak duidelijk benoemd: het bereiken van meer efficiëntie, de output verhogen en/of een gezonder rendement behalen. Toch brengt digitale transformatie ook (nieuwe) risico’s met zich mee. Welke risico’s zijn belangrijk als we kijken naar finance? ‘Onze omgeving en de bedrijfsvoering wordt steeds meer datagedreven, denk maar aan ontwikkelingen zoals Internet of Things en Big Data. Dat biedt veel kansen, maar herbergt tegelijkertijd ook een groot risico: hoe zorg je namelijk dat data integer en robuust zijn en goed worden vastgelegd? Hoe zorg je dat de juiste conclusies worden getrokken en dat deze niet gebaseerd zijn op schijnverbanden?’

Toezicht, checks & balances

Wat betekent dit alles voor het functioneren van een commissaris? ‘Een commissaris kan de ogen niet sluiten voor rol die digitalisering speelt in organisaties. Enerzijds kan hij de finance-functie gebruiken om te zorgen dat hij meer relevante informatie krijgt om zijn toezichthoudende rol goed te kunnen uitoefenen. Dat hoeft door digitalisering en de bijbehorende dataficering bij wijze van spreken niet meer op te houden bij een jaarrekening. De vraag is welke informatie hem informeert over de belangrijkste strategische elementen en businessdrivers. Een commissaris zal het bestuur continu challengen om te zorgen dat de juiste informatie beschikbaar is.’

Zorgen voor betrouwbare informatie binnen de organisatie hoort ook bij het toezicht. ‘Anderzijds moet een commissaris ook zorgen dat al die data en de informatiesystemen vertrouwd kunnen worden. Dat wil niet zeggen dat hij hiervoor zelf de organisatie induikt of een IT-specialist moet zijn, maar hij moet er wel op toezien dat de juiste checks & balances aanwezig zijn en dat de governancestructuur dusdanig is ingericht dat risico’s tijdig geïdentificeerd kunnen worden’, zo gaat Schilder verder.

Betekent dat ook dat er een ander gesprek ontstaat tussen de commissaris en de CFO? ‘Zeker. Een commissaris moet toezicht houden op de strategie en risico’s die verbonden zijn aan de ondernemingsactiviteiten. Digitalisering is daarbij tegenwoordig een belangrijk agendapunt. Met de CFO moet niet alleen meer gekeken worden naar enkel wat financiële basisinformatie en compliance. Er moet beoordeeld worden of de organisatie en de informatiehuishouding op orde zijn om zo optimaal gebruik te kunnen maken van de finance-functie en de mogelijkheden die digitalisering in dit kader biedt.’

De basis op orde

Een aandachtspunt voor commissarissen die toezicht houden op een organisatie die volop bezig is met digitale transformatie is of de basis wel op orde is. Schilder: ‘Ik zie soms finance-afdelingen die vanuit een traditionele rol door de digitaliseringsontwikkelingen direct naar businesspartner willen transformeren zonder dat de basisprocessen op orde zijn. Dan moet je bijvoorbeeld denken aan processen die de brondata voor finance opleveren, zoals Purchase-to-Pay of Order-to-Cash. De resulterende managementinformatie is dan niet robuust genoeg om de business goed te kunnen adviseren en dus daadwerkelijk de rol van businesspartner te kunnen pakken. In dit geval moet een commissaris de CFO een spiegel voorhouden en adviseren eerst de basis op orde te brengen.’

Digitale transformatie: lees de visiepaper

BDO ontwikkelde een 360 graden perspectief rondom digitale transformatie. Wilt u meer weten? Lees dan de visiepaper die onlangs werd gepubliceerd. Uiteraard kunt u voor meer informatie of een vrijblijvend gesprek ook altijd contact opnemen met Marco Schilder.

Lees de visiepaper