Neem een commissaris! Waarom een DGA baat heeft bij goed toezicht

Een Raad van Commissarissen (RvC), die hoort toch vooral bij een beursgenoteerde onderneming? Of op zijn minst bij een groot bedrijf, met honderden werknemers, dat onder het structuurregime valt? Dat is niet helemaal juist. Ook in het mkb kan het instellen van een RvC heel nuttig zijn.

Het aanstellen van één of meerdere commissarissen is vooral verstandig op het moment dat een bedrijf voor belangrijke strategische keuzes staat. Is er sprake van snelle groei, komt een fusie of overname in zicht, moeten er besluiten worden genomen met het oog op bedrijfsopvolging? Of meer in het algemeen: staat u als ondernemer op het punt dat u behoefte heeft aan verdere professionalisering van de organisatie?

De toegevoegde waarde van een RvC

Daarin zit de belangrijkste toegevoegde waarde van een RvC: de DGA kan sparren met iemand met verstand van zaken, waardoor het mogelijk wordt om op een hoger niveau te gaan ondernemen. Van gedachten wisselen met iemand met een overkoepelende blik, een helikopterview, kan heel verfrissend zijn.

Welk type commissaris geschikt is, ligt aan de fase waarin de onderneming verkeert. Een bedrijf dat exponentieel groeit, vraagt om een andere commissaris dan een bedrijf met een opvolgingskwestie. Vaak zie je verschillende expertises in de RvC: dat kan iemand zijn met kennis van innovatie, een expert op het gebied van hr, iemand met een financiële achtergrond of een commissaris met vastgoedervaring.

Klankbord voor de DGA

Vaak kiezen DGA's voor een RvC van drie personen, met alle drie een eigen expertise. Het is verstandig om een rotatiesysteem te hanteren: een benoemingstermijn van vier jaar en te voorkomen dat commissarissen tegelijkertijd vertrekken. Loopt de samenwerking niet goed dan kun je afscheid van elkaar nemen. Na vier jaar kan het bedrijf ook in een andere fase zitten, en dus behoefte hebben aan een ander soort commissaris. En zitten commissarissen te lang, dan gaan ze zich te veel met het bedrijf vereenzelvigen en verdwijnt die belangrijke helikopterview.

De mogelijkheid om op deze manier te kunnen klankborden is heel belangrijk, maar het is voor een DGA niet altijd een gemakkelijke stap. Er gaan anderen meekijken met het beleid. Het is veel minder vrijblijvend dan het inhuren van een aantal adviseurs. Een commissaris is wettelijk verplicht de belangen van de vennootschap op de lange termijn te waarborgen. Als DGA moet je dus wel een beetje tegen kritiek kunnen en openstaan voor de opinies van anderen. Doet een DGA dat niet, dan is de samenwerking gedoemd te mislukken.

Toezicht op de strategie

Dat gezegd hebbende: in de praktijk is een Raad van Commissarissen voor veel ondernemingen een verrijking. Het is een handig hulpmiddel voor bedrijven die willen groeien in hun professionaliteit. De commissaris zit er zeker niet alleen om jou als DGA op de vingers te kijken, hij of zij zit er om je te helpen de doelstellingen uit je beleid te realiseren. De DGA blijft altijd zelf verantwoordelijk voor de strategie – in feite houdt de commissaris er toezicht op dat besluiten passen binnen de strategie die de ondernemer zelf heeft bepaald. Natuurlijk wordt het bedrijf daar uiteindelijk alleen maar sterker van.

Bent u toe aan goed toezicht? Lees meer over wat u als DGA moet weten in magazine Anders.

Download magazine anders