Kabinet zet in op een eerlijk speelveld in de zorg
Kabinet zet in op een eerlijk speelveld in de zorg
Het kabinet heeft op 1 juni 2026 de Tweede Kamer geïnformeerd door een brief over de voortgang richting een eerlijker speelveld in de zorg. Deze ontwikkeling is onderdeel van de bredere beweging naar ‘passende zorg’ en raakt zowel zorgaanbieders als zorgverzekeraars direct. Dit zijn de belangrijkste onderdelen.
1. Versnippering en ongelijke bijdrage
Het zorglandschap is sterk versnipperd. In sectoren zoals wijkverpleging, ggz en medisch-specialistische zorg (msz) bestaat een groot aantal – vaak kleine – zorgaanbieders naast een beperkte groep grotere. Deze verschillen leiden volgens het kabinet tot knelpunten in regionale samenwerking en daarmee tot risico’s voor toegankelijkheid en kwaliteit van zorg. Daarnaast is het voor zorgverzekeraars complex om effectief te contracteren in een versnipperd veld.2. Niet gecontracteerde zorg onder druk
Een belangrijk beleidsvoornemen is het stoppen met de vergoeding van niet-gecontracteerde zorg. Daarmee wil het kabinet zorgverzekeraars meer mogelijkheden geven om te sturen via contractering en zo passende zorg te borgen. Juridische opties zoals een overeenkomstenplicht of een verbod op ‘coulance’ (kwijtschelding van eigen bijdragen) zijn volgens advies van de landsadvocaat beperkt haalbaar of ineffectief.3. Transparantie en evenwichtige contractering in de msz
In de medisch-specialistische zorg spelen vragen over transparantie van tarieven en worden scheve machtsverhoudingen ervaren tussen zorgaanbieders en verzekeraars. Aanvullende prestatiedifferentiatie (bijvoorbeeld nieuwe DBC-structuren voor planbare zorg) wordt niet als oplossing gezien. De inzet ligt op betere inzichtelijkheid van kosten en tarieven en evenwichtiger contracteerprocessen.4. Nieuwe wetgeving en verplichtingen
Het kabinet werkt aan een pakket maatregelen dat in drie lijnen kan worden samengevat:- Verplichte regionale samenwerking: zorgaanbieders zullen wettelijk verplicht worden om actief deel te nemen aan regionale zorgplannen en samenwerking (bijvoorbeeld rond ANW-zorg en acute zorg).
- Versterking positie zorgverzekeraars: naast het beëindigen van vergoeding voor niet-gecontracteerde zorg wordt ingezet op betere informatievoorziening, bijvoorbeeld via inzicht in wachtlijsten en declaratiedata.
- Normen voor verantwoord ondernemerschap: via de Wet integere bedrijfsvoering zorgaanbieders (Wibz) wordt gestuurd op het bestrijden van fraude in de zorg, het reguleren van winstuitkeringen en het tegengaan van uitwassen van private equity-partijen in de zorg.
5. Wat betekent dit voor de praktijk?
De voorgestelde maatregelen betekenen een duidelijke koerswijziging:- meer nadruk op contractering en (regionale) samenwerking,
- minder ruimte voor autonome, niet-gecontracteerde zorg,
- en strengere eisen aan bedrijfsvoering en markttoetreding,
- het beperken van de mogelijkheid om aan de zorg te ‘verdienen’.
