Duurzaamheid rendeert: Wat organisaties kunnen leren van Máxima MC

Klantverhaal

Gepubliceerd: 

Met duidelijke keuzes, bestuurlijk commitment en concrete maatregelen bewijst Máxima MC in Veldhoven dat verduurzaming, kwaliteit van zorg én kostenbesparing hand in hand kunnen gaan. Samen met zeven andere ziekenhuizen nam Máxima MC deel aan een sectoraal CSRD‑traject van BDO. Hoewel ESG-rapportage niet verplicht is, koos het ziekenhuis er bewust voor om te rapporteren over hoe duurzaamheid structureel wordt verankerd in beleid en praktijk. Daarmee positioneert het zich als voorbeeld voor de zorgsector. 

Zorgparadox als drijfveer 

In Máxima MC zetten dagelijks honderden zorgprofessionals zich in om mensen gezonder te maken en levens te verbeteren. Voor een groeiende groep artsen en medewerkers voelde het juist daarom wrang dat de zorgsector zelf een substantiële (negatieve) bijdrage levert aan milieu‑impact en CO₂‑uitstoot en daarmee aan één van de grootste gezondheidsuitdagingen van deze tijd: de klimaatcrisis. Van dichtbij zagen zij hoe belastend zorgverlening kan zijn voor mens en milieu – en besloten dat het anders moest. “Het initiatief om van dit ziekenhuis een zo duurzaam mogelijke instelling te maken is hier bottom‑up ontstaan. Medisch specialisten hebben het thema geagendeerd en het bestuur heeft het vervolgens omarmd en besloten een programma op te zetten”, zegt Anoek van Dooremaal‑Jeuken, programmamanager duurzaamheid, bij Máxima MC. De coronapandemie werkte daarbij als katalysator in de hele sector. De enorme hoeveelheid afval maakte de impact van zorgverlening letterlijk zichtbaar. Het besef groeide dat verduurzaming geen ‘nice to have’ is, maar een noodzakelijke transitie. “Tijdens corona werd zo duidelijk hoe vervuilend de zorgsector is. En dat dit geen model is waarmee we kunnen doorgaan.” 

Ondertekening Green Deal Zorg Máxima MC

Samenwerken vanuit een gedeelde agenda 

Máxima MC verbond zijn duurzaamheidsambities aan bestaande kaders. Het ziekenhuis is aangesloten bij de Lokale Green Deal Metropoolregio Eindhoven, in lijn met de landelijke Green Deal Duurzame Zorg. Daarmee zijn doelen geborgd en wordt actief ingezet op samenwerking in de regio. Duurzaamheid werd niet gepositioneerd als los thema, maar als integraal onderdeel van de strategie, zorgkwaliteit en bedrijfsvoering. Wet‑ en regelgeving, zoals CSRD, hielp daarbij om structuur aan te brengen. “De CSRD was voor ons een motor om structureel met dit thema aan de slag te gaan. Het bood een framework om duurzaamheid beheersbaar te maken. Ook toen CSRD-rapportage in onze sector niet langer verplicht bleek”, zegt Van Dooremaal‑Jeuken.  

Van rapportageverplichting naar sturingsinstrument

Binnen het sectortraject van BDO werkte Máxima MC samen met andere ziekenhuizen aan de vertaling van CSRD‑principes naar de (zorg)praktijk. BDO faciliteerde het traject en bracht kennis, tools en structuur samen. “BDO bracht ziekenhuizen bij elkaar en ontwikkelde samen met ons praktische tools, zoals handreikingen voor governance, het bepalen van materiële thema’s en het meetbaar maken van resultaten. Dat maakte dit project enorm tastbaar en toepasbaar.” Het traject liep parallel aan de ontwikkeling van het duurzaamheidsprogramma van het ziekenhuis en versterkte dit traject inhoudelijk. Resultaat: een stevig fundament voor verslaglegging en continue verbetering.  

 ‘Wat mij heeft verrast, is hoeveel impact kleine aanpassingen hebben’


Duurzame keuzes met positieve businesscase 

De echte waarde wAnoek van Dooremaalordt zichtbaar op de werkvloer. Máxima MC koppelt duurzaamheid expliciet aan concrete verbetermaatregelen met aantoonbare impact, onder meer op energiegebruik, materialen en waterverontreiniging. Het resultaat: minder verspilling, lagere kosten en slimmer werken. Denk aan regelbare ventilatie op de OK, efficiënter gebruik van materialen zoals handschoenen en medicijncupjes, herbruikbare hulpmiddelen zoals isolatiejassen en bloedrukbanden en bewust kiezen voor schoon werken waar steriel niet nodig is. Geen ingewikkelde ingrepen, maar praktische aanpassingen met direct effect. “Wat mij heeft verrast, is hoeveel impact kleine aanpassingen hebben”, aldus Van Dooremaal-Jeuken. “Het gebruik van dunnere, schone in plaats van steriele handschoenen lijkt misschien weinig impact te hebben, maar op de volumes die normaal zijn in deze sector, betekent het een enorme CO₂‑reductie, afvalvermindering én kostenbesparing.”

Duurzaamheid als hefboom voor kostenbesparing 

Een belangrijk inzicht binnen Máxima MC is dat duurzaamheid geen kostenpost hoeft te zijn, maar juist financiële ruimte kan creëren. Van Dooremaal-Jeuken: “In de zorg spelen kosten altijd een belangrijke rol. Juist het omarmen van duurzaamheid kan heel veel geld opleveren.” Zo wordt in het OK‑complex gewerkt aan schakelbare luchtbehandeling. Die maatregel verlaagt niet alleen de uitstoot aanzienlijk, maar bespaart op jaarbasis ook bijna een ton aan kosten. 

Succesvol verduurzamen vraagt ook om intern draagvlak. Dat is er in Máxima MC volop. Ruim 30 green teams werken dagelijks aan verbeteringen, ondersteund door een dashboard dat inzicht geeft in de voortgang. Duurzaamheid is onderdeel van het kwaliteitsbeleid en een gespreksonderwerp in de Quality‑reviews van zorggroepen, staven en diensten “De tone at the top is cruciaal”, benadrukt Van Dooremaal-Jeuken. “Bestuurlijke overtuiging is de motor achter het daadwerkelijk aan de slag gaan met duurzaamheidsdoelen en verslaglegging. Wat hier ook écht werkt, is successen zichtbaar maken en handelingsperspectief bieden. Ik hoop dat wij een voorbeeld kunnen zijn voor andere ziekenhuizen.” 

Meetbaar resultaat: koploper in vastgoed en energie 

Máxima MC laat zien dat ook met bestaand vastgoed grote stappen mogelijk zijn. Het ziekenhuis is koploper op het gebied van verduurzaming van vastgoed en heeft zichzelf ten doel gesteld om in 2030 CO₂‑neutraal te zijn op scope 1 en 2. Door optimaal gebruik te maken van subsidieregelingen en duurzaamheid mee te nemen in het lange termijn-onderhoudsplan is al een energiereductie van circa 65% ten opzichte van 1991 gerealiseerd. Daarmee is het 2030‑doel van de Green Deal zelfs al gehaald. Vernieuwbouw en renovatie worden aangegrepen om verder te verduurzamen. De nieuwe hoofdingang krijgt een groen dak, energiesystemen worden vernieuwd waardoor er gasloos kan worden gewerkt en een zonnepark dekt straks circa 25% van de elektriciteitsbehoefte. 

In 2025 publiceert Máxima MC zijn eerste duurzaamheidsverslag, opgesteld volgens het format dat BDO ontwikkelde. Daarmee zet het ziekenhuis een volgende stap richting transparantie en integrale sturing op ESG‑thema’s. De komende jaren ligt de focus op verdere emissiereductie, met toenemende aandacht voor scope 3‑emissies. Als eerste stap brengt het ziekenhuis de CO₂‑voetafdruk van ingekochte medische disposables in kaart en hoopt hier via het inkoopbeleid actief op te kunnen gaan sturen. “Maar dat kunnen we niet alleen”, zegt Van Dooremaal-Jeuken. “Verduurzaming vraagt samenwerking in de hele keten – van leverancier tot zorgverlener.” 


impressie entreegebied Máxima MC

Bij Máxima MC rendeert duurzaamheid

Echte waarde toevoegen met BDO  

Wilt u aan de slag met duurzaamheidsuitdagingen? BDO vertaalt klimaatdoelstellingen, ketenvereisten en regelgeving naar concrete acties. We begeleiden u van a to z bij het realiseren van duurzaamheidsdoelstellingen.  

Contactpersoon