Artikel:

Medisch managementdiensten MSB vrijgesteld van btw

04 augustus 2022

Over de btw-behandeling van managementdiensten die worden verricht door (vrijgevestigde) medisch specialisten binnen een ziekenhuis bestaat al vele jaren discussie met de Belastingdienst. Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden heeft recent (nogmaals) bevestigd dat deze managementdiensten zijn vrijgesteld van btw. De uitspraak is van belang voor ziekenhuizen die samenwerken met een medisch specialistisch bedrijf (MSB). In dit artikel informeren wij u nader over deze uitspraak, de gevolgen ervan en de acties die u kunt ondernemen.  

Situatie 

In de procedure heeft een MSB een samenwerkingsovereenkomst gesloten met een ziekenhuis voor het verrichten van medisch specialistische zorg binnen het ziekenhuis. Het MSB kent per specialisme een vakgroep. De voorzitter van iedere vakgroep verricht ook managementdiensten die bestaan uit het organiseren en coördineren van de zorgdiensten binnen het eigen specialisme. Dit beslaat ongeveer 10% van de arbeidstijd van die specialisten. Het MSB factureert voor deze diensten een afzonderlijke vergoeding en berekent daarover btw. 

De Belastingdienst meent dat er sprake is van twee afzonderlijke diensten, te weten de medisch specialistische diensten, die volgens de inspecteur aan de patiënt worden verricht, en de managementdiensten, die volgens de inspecteur aan het ziekenhuis worden verricht. Volgens de Belastingdienst kunnen de managementdiensten niet worden gerangschikt onder de medische vrijstelling. 

Oordeel Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden

Beide partijen zijn het erover eens dat het MSB de managementdiensten aan het ziekenhuis verricht. Allereerst oordeelt het Hof dat het ziekenhuis ook de afnemer is van de medisch specialistische zorgdiensten. Uit de samenwerkingsovereenkomst volgt namelijk dat het ziekenhuis als afnemer het MSB opdracht geeft tot het verrichten van de zorgdiensten en daarvoor betaalt. De patiënt is geen partij bij deze overeenkomst. Dat er tussen de patiënt en de medisch specialist een individuele behandelovereenkomst is, doet hier volgens het Hof niet aan af. 

Vervolgens oordeelt het Hof dat de managementdiensten geen zelfstandige prestaties zijn, maar bijkomstige prestaties bij de medisch specialistische diensten. Volgens het Hof wijzen de feiten erop dat de managementdiensten noodzakelijkerwijs voortvloeien uit en nauw samenhangen met de medisch specialistische diensten. Doordat de managementdiensten aangemerkt worden als bijkomende prestaties, volgen zij het btw-regime van de hoofdprestatie: de vrijgestelde medisch specialistische diensten. Dat de managementdiensten zijn uitgesplitst is niet van belang. Het Hof wijst erop dat de managementdiensten enkel zijn uitgesplitst om inzicht te krijgen in de opbouw van de totale vergoeding die het MSB van het ziekenhuis ontvangt.

Belang voor u

Enerzijds is het een geruststelling dat het Hof tot dezelfde conclusie komt als de Rechtbank. Anderzijds ook teleurstellend en een gemiste kans. Teleurstellend omdat het Hof uitgaat van de vrijstelling voor medische beroepsbeoefenaren, terwijl naar onze mening de vrijstelling voor ziekenhuiszorg aan de orde is. De conclusie tot een vrijstelling is dus juist, maar het Hof benoemt daarbij de verkeerde vrijstelling. Een gemiste kans omdat het Hof naar onze mening tot de conclusie had moeten komen dat helemaal geen sprake is van een prestatie van het MSB aan het ziekenhuis. Een groot deel van de managementdiensten worden namelijk verricht voor de eigen organisatie van het MSB. Daarnaast is naar onze mening in dit soort samenwerkingsvormen geen sprake van onderlinge prestaties, maar van een samenstel van handelingen door beide partijen die allemaal gericht zijn om gezamenlijk ziekenhuiszorg te verlenen aan de patiënten.

De laatste overweging van het Hof vinden wij ook belangrijk voor de praktijk. Het Hof wijst er namelijk op dat enkel sprake is van een uitsplitsing om inzicht te krijgen in de opbouw van de totale vergoeding die het MSB van het ziekenhuis ontvangt. Dat is in de praktijk een bekend fenomeen dat vaker tot discussie met de Belastingdienst leidt. MSB’s en ziekenhuizen zijn namelijk vaak geneigd in de financiële afspraken over en weer allerlei posten te specificeren. De overweging van het Hof kan worden gebruikt om de Belastingdienst ervan te overtuigen dat een dergelijke specificatie van de (uiteindelijke) vergoeding voor de medisch specialistische zorg, vaak niet meer is dan dat: een uitsplitsing en niet een afzonderlijke vergoeding voor afzonderlijke prestaties. Dat geldt dus mogelijk ook voor andere ondersteunende activiteiten tussen een MSB en het ziekenhuis

Ons advies

Wij adviseren om in kaart te brengen of er met btw wordt gefactureerd voor medisch management diensten. Het is mogelijk dat de staatssecretaris cassatie instelt tegen deze uitspraak. Als dat het geval is, staat pas na een uitspraak van de Hoge Raad vast of managementdiensten kunnen meedelen in een btw-vrijstelling. Als nu met btw wordt gefactureerd, dan is het raadzaam om tijdig bezwaar te maken tegen de betaling van btw op aangifte. Dit geldt ook voor toekomstige aangiftes, zolang de uitspraak nog niet definitief is. 

Meer informatie?

Wil u weten wat deze uitspraak betekent voor uw situatie? Neem dan gerust contact op met onze btw-adviseurs. Wij vertellen u er graag meer over.