BDO Nederland gebruikt cookies en trackingtechnologieën om het browser-gebruik op onze site te verbeteren, gepersonaliseerde content te tonen en traffic te analyseren. Door het gebruik van onze website, stemt u in met het gebruik van functionele cookies. Door op onderstaande button te klikken, stemt u in met analytische cookies. Lees meer over ons cookiebeleid en privacybeleid.
Artikel:

Het zorgprestatiemodel; de impact voor uw ggz-organisatie

01 oktober 2020

De financiering van zorg in de geestelijke gezondheidszorg (ggz) en forensische zorg (fz) verandert per 1 januari 2022. Na jaren debatteren wordt de DBC-structuur eindelijk vaarwel gezegd. Op 14 september jl. liet staatssecretaris Blokhuis aan de Tweede Kamer weten dat hij, na een positief advies van de Nederlandse Zorgautoriteit, besloten heeft om per 2022 het Zorgprestatiemodel in te voeren als nieuwe bekostiging voor de ggz en fz. De aanpassing betekent een grote, positieve verandering voor ggz-aanbieders en zorgverzekeraars. De overgang naar het nieuw financieringsmodel vereist echter wel stevige actie. In ons eerder verschenen artikel stonden we stil bij wat het nieuwe zorgprestatiemodel precies inhoudt. In dit artikel kijken we naar de impact op de ggz-aanbieder: wat verandert er precies?

Er verandert veel, en met de juiste voorbereiding ten goede!

Een nieuw bekostigingsmodel raakt de hele organisatie. Behandelaren moeten andere zaken registreren en doordat er niet aan het eind van het traject maar per consult wordt gedeclareerd, wordt er sneller en vaker gefactureerd. Ook zal er over nieuwe parameters onderhandeld moeten worden met de zorgverzekeraar. Hiermee verandert tegelijkertijd de wijze van registreren, de snelheid van declareren en de manier waarop wordt verantwoord. Deze ingrijpende wijzigingen brengen (financiële) risico’s met zich mee, maar bieden ook ruimte voor verbetering van de huidige werkwijze. Om deze kansen te benutten moeten de consequenties vooraf goed in kaart worden gebracht.  

Het goed en tijdig implementeren van het zorgprestatiemodel vereist investering in tijd en energie en het raakt vrijwel de gehele organisatie. Het implementatietraject vraagt grondige kennis van de eigen organisatie, maar zeker ook van de werking én alle randzaken rondom het nieuwe bekostigingsmodel. Tijd voor actie dus, maar waar te beginnen? Aan de hand van onderstaande thema’s bepaalt u de impact voor uw organisatie.  

Thema 1: Zorgverlening
De grootste verandering op de werkvloer is dat bij het zorgprestatiemodel alleen de directe cliëntencontacten worden gedeclareerd. Dat heeft gevolgen voor de registratie van behandelaren en het biedt mogelijkheden om alle zorgprogramma’s grondig te evalueren.

Het tarief bevat een vaste opslag voor nawerk en verslaglegging, de zogenaamde indirecte tijd. Dit scheelt behandelaren tijd in het registratieproces ten opzichte van het DBC declaratiesysteem. Omdat elke beroepsgroep een eigen tarief heeft, is het verstandig de behandelmix te evalueren en mogelijk aan te passen.

Thema 2: Procesondersteuning
Een nieuw bekostigingsmodel is bovendien hét moment om alle registratie- en declaratieregels van de (centrale) zorgadministratie tegen het licht te houden. Alleen die regels die strikt noodzakelijk zijn voor een goede werking van het nieuwe zorgprestatiemodel moeten behouden blijven. Ook kunnen administratieve taken mogelijk worden herverdeeld tussen behandelaren en ondersteunende functionarissen. Tot slot moet de registratie veel dichter op het consult plaatsvinden, aangezien consulten maandelijks gedeclareerd zullen worden. Maanden later de administratie op orde brengen is er niet meer bij.

Veel procesondersteuning vindt plaats door de ICT-systemen. Alle systemen en koppelingen zullen onderzocht moeten worden op mogelijke aanpassingen. Dat geldt voor het EPD en voor de systemen die uw managementinformatie genereren. Het EPD-systeem zal in de meeste gevallen door de softwareleverancier worden aangepast. De uitleg over de veranderende manier van werken moet de ggz-aanbieder zelf doen.

Thema 3: Zorgverkoop
Het zorgprestatiemodel vraagt voor de zorgverkoop al in 2020 actie, wanneer er afspraken gemaakt moeten worden voor het overgangsjaar 2021.

De onderhandelingen voor 2022 worden écht anders. Beide partijen zullen nieuwe inkoop-/verkoopvariabelen en onderhandelingsstrategieën moeten ontwikkelen, nu zowel de bekostigingsvorm als het onderscheid tussen de generalistische basis ggz, gespecialiseerde ggz en de langdurige ggz komt te vervallen.

  • Doordat beide partijen aan de onderhandelingstafel te maken hebben met grote onzekerheid, is een goede onderbouwing van het financieringsvoorstel in termen van doelmatigheid en zorgzwaarte cruciaal. Hiervoor kan een simulatiemodel worden ingericht.
  • Het simulatiemodel biedt inzicht in een eventueel afwijkende mix in indirecte tijd of behandelaarsmix. Het is in dat geval wenselijk hier overbruggingsafspraken over te maken.
  • Pas als bekend is hoe de oude D(B)BC’s zich verhouden tot de nieuwe financiering, kan er een inschatting worden gemaakt van de benodigde overbruggingsafspraken.
  • De nieuwe prestaties zijn zo vorm gegeven dat deze gebaseerd zijn op de duur van een zorgactiviteit of één kalenderdag. Hiermee realiseren we een maximale versnelling in inzicht in de zorguitgaven.
  • Tot slot heeft de nieuwe bekostiging ook impact op zaken zoals (materiële) controle, de zelfonderzoeken en Horizontaal Toezicht. Ook hier moeten sluitende afspraken over worden gemaakt.

Thema 4: Sturing en verantwoording
Sturing en verantwoording zal opnieuw opgebouwd moeten worden met het zorgprestatiemodel als basis. Sturen op cliëntgebonden tijd kan niet meer, dus zullen er nieuwe variabelen gezocht moeten worden zoals het aantal consulten en de duur hiervan. Verantwoording in- en extern wijzigt eveneens. Alle behandelingen in een kalenderjaar drukken op het boekjaar, fundamenteel anders dan de facturatie door middel van DBC’s waarvan een deel in het opvolgende jaar valt.

Zonder goede koppeling is er geen managementinformatie beschikbaar in de cruciale aanloop- en implementatiefase. Dit terwijl een kortere doorlooptijd van registratie tot facturatie van het zorgprestatiemodel juist sneller inzicht in de productiecijfers geeft.

Thema 5: Communicatie
De impact van het nieuwe bekostigingsmodel is groot. En onbekend maakt onbemind. Het is dus noodzakelijk om proactief te communiceren over de aanstaande veranderingen. Voor een soepele overgang is het van groot belang zowel aan de voordelen als aan de ‘moetjes’ aandacht te besteden.

Checklist ter voorbereiding

Met het zorgprestatiemodel krijgt de ggz eindelijk het langverwachte nieuwe financieringsmodel. Deze veranderingen in goede banen leiden vraagt tijd, energie en omdenken van alle betrokkenen. Deze flinke investering zal zich uiteindelijk uitbetalen in eenvoudigere registratie en sneller en beter zicht op financiële parameters.

Maar hoe richt u uw organisatie hierop in? En waar moet u tijdens de implementatie rekening mee houden? In onze checklist vindt u vragen en factoren, gebundeld per thema, waar u rekening mee moet houden en die u wegwijs bieden in de voorbereiding op de nieuwe bekostiging.

BEKIJK DE CHECKLIST