10 aandachtspunten bij een management buy-out met een investeerder

Private Equity investeert het liefst in bedrijven waarbij het (nieuwe) management een zogenaamde ‘skin in de game’ krijgt en mee investeert in aandelen. In dit type transactie is naast een koper en verkoper nog een derde partij in het proces waarvan het belang wel eens over het hoofd gezien wordt: het management! Waar moet u aan denken bij een management buy-out? Ik heb tien aandachtspunten voor u op een rijtje gezet.

1: De manager is nog geen ondernemer
Wellicht is dat met een reden. Het is belangrijk om te realiseren dat de manager mogelijk meer risicomijdend is dan een selfmade ondernemer. Dat hoeft in de praktijk als bestuurder van de onderneming geen nadeel te zijn, echter bij de aankoop en investering in een bedrijf, waar hij of zij ook financieel risico gaat lopen, kan dit buiten zijn comfort zone zijn.

2: De manager krijgt op een gegeven moment een ander belang
In eerste instantie opereert hij als onderdeel van het verkoopteam en is wellicht de enige met actuele kennis van de business. Naarmate het proces verder vordert (na de intentieverklaring) krijgt hij of zij mede de pet van koper op, waarbij de belangen tegenover die van verkoper kunnen komen te liggen.

3: Zet de manager op de juiste tijd aan de onderhandelingstafel
Uiteraard moeten eerst de contouren van de transactie duidelijk zijn, voordat een ‘derde’ partij aan tafel komt. Ben hier echter niet te laat in, en ben daarin transparant. Wanneer dit is, is afhankelijk van de constellatie na closing.

4: Juridische structurering van de participatie
Tijdig dient door een fiscalist uitgezocht te worden of een structurering van de transactie middels een Personal Holding of investering in privé wenselijk is, daarbij rekening houdend met een Aanmerkelijk Belang en eventuele andere zaken.

5: Houd rekening met eventueel lucratief belang
Is de onderneming gefinancierd middels cumprefs die de manager niet heeft, dan heeft bij een ‘envy factor’ (betaalt relatief minder voor de aandelen). De fiscus gaat hier slechts tot een zekere hoogte in mee. Tevens moet meegenomen worden hoe de aandelen van de manager gefinancierd worden, met eigen geld of middels (achtergestelde) leningen van bijvoorbeeld de verkopers.

6: Arrangeer een fiscaal optimale situatie voor het arbeids- of managementcontract
Afhankelijk van de gekozen structuur zal (vroegtijdig) met de fiscus afgestemd dienen te worden of de manager in loondienst gaat werken of middels een management contract.

7: De MBO-kandidaat heeft toegang tot juridisch adviseur
Hier geldt dat de participerende manager juridische verplichtingen aangaat die hij wellicht niet direct overziet. Hierbij valt te denken aan de afspraken in de aandeelhoudersovereenkomst, eventuele leningovereenkomst waarbij hij wellicht in privé mee tekent, bestuurlijke verantwoordelijkheid e.d. De manager dient hier goed over geïnformeerd te worden.

8: Neem de MBO-kandidaat tijdig mee in de statuten en aandeelhouders-overeenkomst
Hierbij is een directiereglement van belang waarin bestuur en besluitvorming binnen de onderneming bekend, werkbaar en redelijk zijn. De good-, early-, en badleaver afspraken dienen binnen de fiscale mogelijkheden te zijn maar ook een aanvaardbaar risico voor de manager te zijn. Tevens dienen belangen aangaande tag- en drag-along geen verrassingen te bevatten.

9: Neem de MBO kandidaat tijdig mee in de uitgangspunten van het koopcontract
In een koopcontract wordt primair de koopprijs en betaling daarvan overeengekomen. Een ander deel van het koopcontact betreft de vrijwaringen en garanties. Hier kan de manager twee petten op hebben. Hij is immers (mede) koper, maar wellicht ook bestuurder voor de transactie en vanuit die hoedanigheid mogelijk op de hoogte van eventuele inbreuken op garanties.

10: Bereken de managers’ financieel te verwachten verplichtingen en resultaten in de jaren na closing
De voorgenomen transactiestructuur is hierbij van belang waarbij rekening gehouden dient te worden met worst-, en bestcasescenario. Wat zijn de te verwachten verplichtingen en inkomsten op basis van deze scenario’s? Hoe wordt het mogelijk beschikbare dividend of bonus fiscaal belast? Er moet vroegtijdig duidelijkheid zijn voor de manager om verrassingen vlak voor closing te voorkomen.

Kortom, een hoop verschillende aspecten om aan te denken. Regel het tijdig en goed: liever discussie vóór de deal dan daarna! Wilt u meer weten over dit onderwerp? Neem dan gerust contact met mij of één van onze specialisten op.