U bent dagelijks druk in de weer, kansen pakken, bouwen aan een bloeiende onderneming. Totdat het misgaat...
Stel u wordt uitgeschakeld door gezondheidsproblemen. 'Dat gebeurt mij niet' denkt u wellicht. Maar in de praktijk ligt dat toch anders.
Uit onderzoek* van BDO in samenwerking met de Vrije Universiteit Amsterdam blijkt dat maar liefst veertig procent van alle directeuren, die voor hun zestigste wordt opgevolgd, hiertoe is gedwongen door gezondheidsredenen of plotseling overlijden.
Anticipeer met een Noodopvolgingsplan
Als u goed wilt anticiperen op noodsituaties, is het Noodopvolgingsplan een must. Het bestaat uit twee stappen. Een doorlichting van uw bedrijf en persoonlijke situatie en het opstellen van het feitelijke Noodopvolgingsplan.
Fase 1: Doorlichting noodopvolging
De doorlichting omvat een analyse van uw bedrijfs- en familiesituatie. Essentiële vragen die aan de orde komen, zijn:
- Samenstelling en taakverdeling van de directie?
- Wie zijn de aandeelhouders en houden zij de zeggenschap (stemrecht)?
- Welke commissarissen zijn er, wat zijn hun bevoegdheden?
- Wie heeft de leiding in het bedrijf?
- Welke familieleden werken er in het bedrijf?
- Wat is de positie van de partners?
- Wat is de positie van de kinderen?
- In hoeverre is het bedrijf geprofessionaliseerd?
- Hoe afhankelijk is het bedrijf van de ondernemer(s)?
- In hoeverre is de anticipatie vastgelegd en hoe actueel is deze?
De werkwijze bij de doorlichting is als volgt: in een interview met u als ondernemer nemen we uw situatie door. Die koppelen we naar u terug in een heldere beschrijving met de noodzakelijke stappen die u moet zetten voor een goede anticipatie op noodsituaties. Wij confronteren u met mogelijke noodsituaties voor uw bedrijf en inventariseren met u de mogelijke gevolgen voor de continuïteit van uw onderneming. Ook besteden we aandacht aan de eventuele effecten die er zijn voor de harmonie in de familie. Dit alles vatten we samen in een rapportage met concrete aanbevelingen voor een noodscenario.
Fase 2: Opstellen van het Noodopvolgingsplan
Het Noodoppvolgingsplan is het document dat bij een noodsituatie door alle betrokkenen uit de kast kan worden gehaald. Iedereen weet zo welke verantwoordelijkheden hij heeft en welke maatregelen genomen moeten worden. Het Noodopvolgingsplan komt tot stand op basis van gesprekken met familieleden, management en aandeelhouders. De familie- en bedrijfsbelangen worden hierbij goed in kaart gebracht en op elkaar afgestemd. Deze aanpak zorgt er ook voor dat alle belanghebbenden begrijpen welke noodzakelijke besluiten genomen moeten worden in een noodsituatie.
Het Noodopvolgingsplan bestaat uit afspraken over leiding, eigendom en zeggenschap, waarop u of uw nabestaanden bij calamiteiten kunnen terugvallen.
Anticipatie op noodopvolging bij familiebedrijven
Familiebedrijven hebben een heel unieke structuur. Een grote afhankelijkheid van de ondernemer en zijn familie geeft het bedrijf kracht om bijvoorbeeld snel beslissingen te nemen maar het is tegelijk ook een verraderlijke zwakte. Wat gebeurt en in een noodsituatie als gevolg van Overlijden, Arbeidsongeschiktheid, Stoppen met werk of Echtscheiding? In deze gevallen is het bedrijf extreem kwetsbaar. Daarbij zijn ook de gevolgen voor werknemers en stakeholders groot.
Onderzoeksresultaten*
De belangrijkste onderzoeksresultaten treft u hierbij aan.
Tweederde: heeft noodopvolging niet geregeld
Tweederde van de familiebedrijven heeft de anticipatie op noodsituaties niet goed geregeld. Dat komt neer op zo’n 133.000 bedrijven.
De helft van de familiebedrijf ondernemers die wel anticipeert, doet dat niet voldoende.
Eén op de drie: krijgt met een noodsituatie te maken
Een op de drie familie bedrijven heeft de afgelopen tien jaar een of meerdere noodsituaties meegemaakt.
In 36% van de gevallen was deze situatie bedreigend voor de continuïteit van het bedrijf en/ of de harmonie binnen de familie. Dit wil zeggen dat de komende 10 jaar ruim 22.000 familiebedrijven in Nederland bedreigd worden.
Als het kalf verdronken is...
Ondernemers die een noodsituatie aan den lijven hebben ondervonden, blijken vaker te anticiperen. Het spreekwoord 'als het kalf verdronken is, dempt men de put' blijkt helaas nog steeds van toepassing.
Leiding, eigendom & zeggenschap
Een goede noodopvolgingsregeling heeft betrekking op leiding, eigendom én zeggenschap. Communicatie met alle betrokken partijen en het vastleggen van afspraken is essentieel.